Maar afval is er nu eenmaal en zal ergens verwerkt moeten worden. Dus die stortplaats kwam er, en daarmee ook een nieuwe realiteit met nieuwe verhoudingen. Wat begon als tegenwerking, verkeerde in een steeds hechtere samenwerking. “Natuurlijk broederschap”, noemt VLB-voorzitter Henk Visser het.
Buren
Een opmerkelijke wending? Wellicht. Verbazend? Niet zo. Als geografische buren zijn VLB en ARN hoe dan ook tot elkaar veroordeeld. Maar al snel bleek dat de organisaties ook inhoudelijk, in hun doelstellingen, dicht bij elkaar liggen.
“Want wat je er verder ook van mag vinden dat er in Weurt afval wordt verwerkt”, zegt Henk Visser, “het valt niet te ontkennen dat ARN zich altijd bekommerd heeft over de zorgen van omwonenden en zich heeft ingezet om schade aan natuur en milieu te beperken.”
– Hoe kwam de samenwerking tot stand?
“Onze vereniging – wij bestaan nu vijftig jaar – heeft mensen die zich al zo lang als ARN bestaat – veertig jaar – inzetten voor landschappelijke waarden en biodiversiteit. ARN ziet dat natuurlijk ook, en heeft ons daarom van meet af aan betrokken bij de plannen. Wat daarbij meespeelde, is dat er altijd directeuren hebben gezeten die er voorstander van waren om de stortplaats, als die uiteindelijk wordt afgedicht, weer terug te geven aan de natuur.”
– Had dat ook anders gekund?
“Jazeker. Ze hadden er ook een skihelling van kunnen maken, of het terrein vol kunnen leggen met zonnepanelen. Of alles inzaaien met één soort gras, want lekker makkelijk te onderhouden.”
“Maar al vanaf 2006, toen de eerste verkennende gesprekken plaatsvonden over de eindafwerking, was de insteek om te kiezen voor natuur. Inheemse soorten, een verscheidenheid aan bomen en struiken. Wij hebben in onze archiefkasten de gespreksverslagen en schetsen van toen nog liggen. Grappig om te zien dat de plannen die toen ontstonden, nu worden gerealiseerd.”
– Werden jullie ook bij de uitvoering betrokken?
“Dat kun je wel zeggen! Toen het eerste stuk van de stortplaats werd afgedicht, in 2011, hebben onze vrijwilligers alleen al zo’n elfduizend struiken geplaatst. Die zijn nu allemaal groot en vormen een rijk leefmilieu voor insecten en klein en groot wild. En ook afgelopen jaar hebben we geholpen bij het beplanten en inzaaien van het talud en het aanleggen van het wandelpad.”
Uitzicht
Niet alleen VLB werd hier trouwens bij betrokken, ook andere belanghebbenden droegen hun steentje bij. Waaronder Stichting Het Dijkmagazijn (gericht onder meer op natuureducatie), stichting Beuningen Sport en Beweegt en de klankbordgroep ARN.
Het resultaat mag er wezen. Wie het nieuw aangelegde wandelpad volgt – vooralsnog uitsluitend onder begeleiding van een gids van Dijkmagazijn – passeert eerst een boomgaard met streekeigen appelbomen en een educatietuin met onder meer vlechthagen en insectenburchten, om dan via een bruggetje het ARN-terrein te betreden. Van daaruit klimt het pad omhoog naar een punt waar de wandelaar getrakteerd wordt op een panoramisch uitzicht over Beuningen, de Waal, Weurt en Nijmegen.
En ja, er is op enkele punten ook zicht op dat deel van de stortplaats dat nog in gebruik is. Of dat erg is? Henk Visser vindt van niet. “Het is confronterend en niet fraai, maar het is wel de realiteit. Het maakt je ervan bewust hoeveel wij weggooien, en hoeveel van wat we weggooien niet recyclebaar of anderszins verwerkbaar is. Dat stortplaatsen nog altijd nodig zijn, mogen we als consumenten en als samenleving alleen onszelf aanrekenen.”